Biennale pokazuje klasę

Dorota Jarecka  2006.06.04, ostatnia aktualizacja 2006.06.05 15:36 Gazeta Wyborcza

W tym roku po raz pierwszy prace młodych twórców pokazano osobno - w Oranżerii Pałacu w Wilanowie. Startują w kategorii debiuty. Jest ich 150. Wystawa zwraca uwagę różnorodnością. Dużo w niej polskich nazwisk. Młodzi Polacy często są pod silnym wpływem tradycji polskiej szkoły plakatu, czyli takich artystów jak Henryk Tomaszewski czy Jan Młodożeniec. Operują malarskimi środkami, stosują swobodnie położoną plamę, literę, odręczny rysunek (np. Hanna Niemierowicz, Ewa Nowińska, Anna Nogalska, Tomasz Szeremeta). Inaczej młodzi Niemcy - oni twardo nawiązują do tradycji rosyjskiego konstruktywizmu, tak jakby wracali do epoki lat 20., kiedy El Lissitzky jeździł po Niemczech ze swoimi fotomontażami.

Jednak i w polskim plakacie rozwijają się nowe tendencje. Nagrodę pierwszą w tej kategorii - Złoty Debiut - otrzymał plakat Aleksandra Czyża "Być kobietą" oparty na fotografii, zaangażowany i społeczny. Zwraca też uwagę polski plakat polityczny - odważne kompozycje Sebastiana Lisa "Made in Poland" z czytelnymi aluzjami krytycznymi pod adresem polskiej religijności, polityki i opartych na przemocy stosunków w domu.

W budynku Muzeum Plakatu jak co dwa lata gęsty tłok i ścisk na ścianach.

W konkursie biorą udział zasłużeni polscy artyści, m.in. Piotr Młodożeniec, Tomasz Bogusławski, Andrzej Klimowski, Lech Majewski, Władysław Pluta, Marian Oslislo. Nagrodę trzecią (Brązowy Medal) w dziedzinie plakatów kulturalnych zdobył mniej znany grafik Kuba Sowiński - za ciekawy plakat, na stulecie energetyki w Krakowie.

Warto zwrócić uwagę na twórców z Niemiec, Szwajcarii i Francji. Oni zawsze dostarczają prac na wysokim graficznie i intelektualnie poziomie. W tym roku złoty medal zdobył Francuz Michel Quarez. To plakat, który przedstawia nagiego mężczyznę, z jednym tylko hasłem - pytaniem: "Positif?". Bezpośredniość, jego emocjonalne działanie przyniosły mu pierwszą nagrodę w dziedzinie plakatów ideowych.

Świetne są plakaty chińskie operujące nowoczesnymi środkami - cała kompozycja polega często na doborze właściwego obrazu fotograficznego i odpowiedniego kadru. Za podobną skłonność do usuwania tego, co zbędne, na rzecz klarowności przekazu cenię plakat japoński (Makoto Saito, Shigeo Fukuda).

W tym roku ciekawy jest udział irański. Na wystawę przyjechały prace kilku twórców z Iranu, wszystkie na najwyższym światowym poziomie, a w klarowności kompozycji i ascetyzmie zbliżające się często do wzorców japońskich. Drugą nagrodą w dziedzinie plakatu kulturalnego wyróżniono 36-letniego grafika z Teheranu Rezę Abediniego. To fotografia postaci o zamazanych konturach, napis zasłania jeszcze częściowo jej twarz. Plakat kojarzy się z obrazami znanymi z internetowych przekazów pokazujących więźniów i zakładników w Iraku. To plakat reklamujący wystawę współczesnej sztuki wideo i instalacji w Teheranie.

Jest kilka imprez towarzyszących, w tym wystawa prac nagrodzonych w kolejnych edycjach galerii Plakatu AMS, które można oglądać na citylightach przed wejściem do Muzeum Plakatu, oraz wystawa laureatów poprzedniego MBP na Wydziale Grafiki w ASP w Warszawie przy ul. Spokojnej.

Jury obradowało w składzie: Marjatta Itkonen (Finlandia), Radovan Jenko (Słowenia), Karel Misek (Czechy), Marcin Mroszczak (Polska), Thierry Sarfis (Francja)

Nagrody:

Plakat Ideowy

Złoty medal: Michel Quarez , Francja; Srebrny medal: Norito Shinmura Japonia; Brązowy medal: Anna Reponen i Teemu Ollikainen Finlandia

Plakat kulturalny:

Złoty medal: Uwe Loesch, Niemcy; Srebrny medal: Reza Abedini, Iran; Brązowy medal: Kuba Sowiński, Polska

Plakat reklamowy:

Złoty medal: Aimo Katajamaki, Finlandia; Srebrny: Ruyosuke Uehara Japonia; Brązowy: Yumiko Yasuda, Japonia

Złoty Debiut: Aleksander Czyż (Polska)

ŹRÓDŁO: