IDFA 2008 - dzieĹ" piÄty

IDFA 2008 - dzień piąty

2008.11.25 Nasza Polonia

'Nasza Ulica - wersja kinowa' to Polski film konkursowy do Nagrody Ivensa.

Rodzina Furmańczyków od 5-iu pokoleń pracowała w łódzkich zakładach włókniarskich Poznańskiego, później przemianowanych na 'Marchlewskiego'. Marek Latałło, syn przymusowych emigrantów z 1968 r. wychował się w Paryżu a teraz wrócił do Polski. Jak powiedział po pokazie w Amsterdamie, szuka własnej tożsamości, i dlatego zrobił film, który zahacza o różne elementy historii Łodzi, ale nie wszystko do końca tłumaczy. Głównym motywem filmu jest kompletne zagubienie się robotniczej rodziny w obecnym świecie wielkich przemian. Stare zabytkowe zakłady są przerabiane na "Manufakturę", ogromną przestrzeń sklepowo-rozrywkową. A domki po drugiej strony ulicy postawione przez Poznańskiego dla pracowników coraz bardziej kontrastują z remontowanymi byłymi halami fabrycznymi. Rodzina Marka Furmańczyka stara się dostosować jak może, ale jakoś nie umie znaleźć miejsca w nowej rzeczywistości i rozpada się. Nie jest to jednak film ponury, a smutno-nostalgiczny. Pewna karta historii została nieodwracalnie zamknięta a nowa otwarta. Nie wszyscy się w tej nowej znajdują. Latałło umiał to bardzo dobrze pokazać.

'Trans#: Working Title' jest filmem nie do opisania. Fragmentarycznie pokazana podróż nielegalnej koreańskiej imigrantki w Paryżu przez Petersburg, Chiny, Koreę i Mongolię przyciąga uwagę, kiedy staje się jasne, że reżyserka Jin Ly gra siebie. Nie podróżuje, ale ucieka od siebie, odbywa podróż w głąb własnej psychiki. Nie przypadkowo film kończy się nad jeziorem Bajkał sceną szamańską. Bardzo osobisty, ale ciekawy rodzaj kina.

Johnny Cash to legenda muzyki amerykańskiej. Kiedy jego kariera zaczęła przygasać, miedzy innymi przez narkotyki, natrafiła się wielka okazja. Postanowiono zrobić nagranie do płyty z występu w więzieniu. Johnny Cash at Folsom Prison należy do jego najlepszych płyt. Dysponując tylko zdjęciami z tego koncertu reżyser sięgnął po animację do poszczególnych piosenek. Oprócz muzyki film daje dużo informacji o wysiłkach Casha w sprawie reformy - czytaj humanizacji - więziennictwa amerykańskiego. Wówczas, w latach 60-tych istniał pewien klimat dla reformy, dzisiaj znów "zamknęli drzwi i wyrzucili klucz" powiedział producent filmy na spotkaniu w Amsterdamie.

Dwóch Włochów, Rafaele Brunetti i Marco Leopardi jest odpowiedzialnych za film, o którym dużo mówiono przed festiwalem: 'Hair India'. Po obejrzeniu, film okazało się rozczarowaniem. Widać w nim dwa wątki, które się stale zamieniają. Dziewczynka jedzie z biedną rodziną do świątyni hinduskiej, aby tradycyjnie obciąć włosy i podarować je bogom w zamian za spełnienie życzenia, w tym wypadku wyleczenia oka braciszka.

W drugim wątku, przenosząc się do Bombaju, reżyserzy pokazują świat bogatych, w którym kobiety noszą długie sztuczne włosy, tak zwane 'long extensions'. Świątynie sprzedają oddawane w ofierze włosy aukcyjnie firmom na całym świecie. Autorzy twierdzą, że chcieli pokazać kawałek globalizacji, ale robią to bez przekonania, aż ich przesłanie staje się trywialne. A sama forma filmu się nie broni.

Jan Minkiewcz

IDFA 2008 - DAG VIJF

'Our Street - Cinema Version' is een Pools competitiefilm voor de Ivens Award.

'Nasza Ulica - Wersja Kinowa'

Marek Latallo 'Our Street - Cinema Version' - foto Jan Minkiewicz

'Trans - Working Title'

Jin Ly 'Trans - Working Title' - foto Jan Minkiewicz

'Johnny Cash At Folsom Prison'

'Hair India'

De familie Furmańczyk werkte sinds vijf generaties in Łódż In de textielfabrieken 'Poznański', later genoemd 'Marchlewski'. Marek Latałło, zoon van gedwongen emigranten in 1968, groeide op in Parijs en is nu teruggekeerd naar Polen. Tijdens het gesprek na de film zei hij dat hij op zoek is naar zijn eigen identiteit en daarom een film gemaakt heeft die refereert aan allerlei aspecten van de geschiedenis van Łódż, maar niet alle vragen helemaal beantwoordt. Hoofdmotief van de film is de volledige teloorgang van een arbeidersgezin in de huidige wereld van enorme veranderingen. De oude monumentale fabriekshallen worden omgebouwd tot 'Manufaktura' een gigantische mall met winkel en recreatiemogelijkheden. En de huizen aan de overkant van de straat, ooit door Poznanski neergezet voor zijn arbeiders, contrasteren steeds meer met de gerenoveerde voormalige fabriekshallen. Het gezin van Marek Furmańczyk probeert zich uit alle macht aan te passen, maar kan zich geen plaats vinden In de nieuwe realiteit en valt uit elkaar. Het is echter geen sombere film, maar een droef nostalgische. Eén pagina van de geschiedenis is onherroepelijk omgeslagen en een nieuwe geopend. En niet iedereen staat op die nieuwe pagina. Latałło is het gelukt dit heel goed te laten zien.

'Trans#: Working Title' is een niet te beschrijven film. Een fragmentarisch opgebouwde roadmovie van een illegale Koreaanse in Parijs, die haar voert van Sint Petersburg via China, Korea tot aan Mongolië. Je aandacht wordt wel getrokken, als het duidelijk wordt, dat regisseuse Jin Ly zichzelf speelt. Zij reist niet, maar vlucht voor zichzelf, ze maakt een reis naar het binnenste van haar psyche. Niet toevallig eindigt de film aan het Baikalmeer met een shamanistiche scene. Een heel persoonlijke, maar interessante manier van filmen.

Johnny Cash is een Amerikaanse muzieklegende. Toen zijn carričre verbleekte, onder andere door drugsgebruik, kreeg hij ene grote kans. Men besloot een live-opname te maken van zijn optreden in een gevangenis. Johnny Cash at Folsom Prison behoort tot zijn beste platen. Omdat zij Allen beschikten over foto's van dat optreden, heeft de regisseur zijn toevlucht gezocht tot animaties van de liedjes van deze plaatopname. Behalve muziek geeft deze film vel informatie over de inspanningen van Cash voor hervorming - lees humanisering - van het Amerikaanse gevangeniswezen. Toen in de jaren zestig was er een zeker klimaat voor hervormingen, nu is weer, zo zei de producent op het IDFA: 'de deur op slot en de sleutel weggegooid'.

Twee Italianen, Rafaele Brunetti en Marco Leopardi zijn verantwoordelijk voor de film, waarover al voor het festival veel te doen was: 'Hair India'. Na het zien van de film voelde ik teleurstelling. De film heeft twee lijnen, die elkaar steeds afwisselen. Een meisje reist met haar arme familie naar een hindoetempel, om daar ritueel haar haren af te laten knippen als offer aan de goden in ruil voor het verwennen van een wens. In dit geval voor het genezen van een oogaandoening van haar broertje. Daarnaast zien we in Bombay de wereld van de rijken, waar vrouwen lange kunstharen dragen, zogenaamde 'long extensions'. De tempels verkopen die haren bij opbod aan firma's over de hele wereld. De filmmakers zeggen, dat ze alleen een stukje van de globalisering wilden laten zien, maar doen dat met niet veel overtuiging, zodat hun boodschap enigszins triviaal wordt. En filmisch verdedigt de film zich ook niet voldoende.

Jan Minkiewcz