autor zdjęcia: Daniel Szysz

źródło: Fotorzepa

Przecinanie płotu granicznego w Świnoujściu

autor zdjęcia: Radek Pasterski

źródło: Fotorzepa

autor zdjęcia: Radek Pasterski

źródło: Fotorzepa

+zobacz więcej

• Wzrost liczby podań o azyl w Polsce
• "Guardian": niepewność w niemieckich miastach graniczacych z Polską
• Nie wszyscy chcą być w strefie
• Byliśmy na to gotowi od dawna
• Prezydent i premier osobno świętują wejscie do Schengen
• Koniec z kontrolami na przejściach granicznych
• Droga do Rosji utknęła w szczerym polu
• Polska otwartych granic
• Schengen, czyli odrobina radosnego patosu

W uroczystościach w Porajowie brali udział m.in. premier Donald Tusk, Kanclerz Niemiec Angela Merkel, premier Czech Mirek Topolanek, premier Portugalii - przewodniczącej w tym półroczu pracom UE - José Sokrates, szef Komisji Europejskiej José Manuel Barroso oraz ministrowie spraw wewnętrznych Polski, Czech i Niemiec.

Uroczystości rozpoczęły się odegraniem hymnu Unii Europejskiej - "Oda do radości".

Część pierwsza piątkowych obchodów odbyła się na polsko - niemieckim przejściu granicznym Porajów - Zittau, gdzie m.in. uroczyście otwarto szlaban graniczny. Druga część miała miejsce na pobliskim polsko-czeskim przejściu granicznym Porajów - Hradek, gdzie premierzy Czech i Polski razem uroczyście przecięli szlaban graniczny. Prezydenci Polski i Litwy: Lech Kaczyński i Valdas Adamkus brali udział w uroczystości symbolicznego otwarcia granicy na przejściu w Budzisku (podlaskie).

Uroczystości były gestem solidarności z krajami Europy Wschodniej i miały pokazać, że granica Europy nie kończy się na granicy polsko-litewskiej.

Mieszkańcy województwa zachodniopomorskiego przez cały dzień uczestniczyli w zabawach, happeningach i festynach m.in. w Dobieszczynie, Świnoujściu i Nowym Warpnie.

Kilkaset osób, głównie gimnazjalistów z Polski i Niemiec, spotkało się w Świnoujściu nad morzem, w miejscu, gdzie graniczne druciane zasieki dzieliły plażę. Tam uczniowie i mieszkańcy miasta pocięli siatkę nożycami do metalu. Wiele osób zabierało jej fragmenty na pamiątkę. Był też poczęstunek - grochówka i pieczone kiełbaski. Na zakończenie ruszył "bieg bez granic" brzegiem morza.

Symboliczne przecinanie granicznych zasieków odbyło się też na mostku granicznym w Rieth, wsi położonej w pobliżu Nowego Warpna. Po "dedrutyzacji" - jak mówili przedstawiciele szczecińskiego stowarzyszenia "Czas, Przestrzeń, Tożsamość", które współorganizowało happening - bawiono się na pikniku.Toast wzniesiono kubkiem tradycyjnego niemieckiego grzanego wina.

O północy Polska weszła do strefy Schengen. Tym samym zniesione zostały kontrole graniczne na przejściach z Niemcami, Litwą, Słowacją i Czechami. Równocześnie wzmożono kontrole na tzw. granicy zewnętrznej Schengen czyli z Ukrainą, Białorusią i Rosją.

Układ z Schengen został podpisany 14 czerwca 1985 roku (był modyfikowany w późniejszych latach). Należały do niego dotychczas prawie wszystkie z państw UE - poza Wielką Brytanią i Irlandią - a także Norwegia oraz Islandia, nie wchodzą w skład Wspólnoty. W nocy z czwartku na piątek przyłączyły się do niego dziewięć nowych krajów Unii (z wyjątkiem Cypru, Bułgarii i Rumunii) - w tym Polska. Do strefy należą więc w sumie 24 kraje.

Premier: to triumf wolności

Rozszerzenie strefy Schengen, m.in. o Polskę, to triumf wolności - powiedział premier Donald Tusk. Według niego odchodzi w przeszłość "zły czas dla Europy, podział który był w naszych umysłach i sercach".

- W ten zimny dzień wszystkim nam jest bardzo ciepło w okolicach serca. To dzień wyjątkowy dla mojej generacji, dla pokolenia Polaków, Czechów, Niemców, Portugalczyków, wszystkich Europejczyków - powiedział szef polskiego rządu.

Jak dodał, jego generacja, to pokolenie ludzi, których przyzwyczajano "od urodzenia do granic, nakazów, zakazów".

- Urodziliśmy się w świecie podzielonym, w Europie przez którą biegła granica wydawało się przez lata nieprzekraczalna. Musiało minąć dużo czasu, żeby nasze pokolenie pokonało wpierw granicę być może najtrudniejszą - granicę strachu, a kiedy tę granicę pokonano wszystko stał się łatwiejsze, wszystko stało się możliwe - powiedział Tusk.

- Niech ten Nowy Rok będzie pierwszym rokiem tego najlepszego czasu dla Europy - dodał premier.